Hiển thị các bài đăng có nhãn hà nội múa lân. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn hà nội múa lân. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Tư, 6 tháng 1, 2016

Ngày xuân tìm hiểu về múa lân


Nghệ thuật biểu diễn múa lân sư rồng thường xuất hiện trong những dịp lễ hội, đặc biệt là Tết Nguyên tiêu, tết Trung Thu và Tết Nguyên đán hàng năm. Vì theo quan niệm chung của người Á Đông, Lân con vật này tượng trưng cho sự thịnh vượng, phát đạt, hạnh phúc và mọi việc trong năm được thuận lợi.

 múa lân bắt nguồn từ Trung Quốc. Hình ảnh con lân đã được người Trung Quốc thờ trong Thái Miếu ngay từ thời Khổng Tử và xếp vào bộ tứ linh là Long - Lân - Quy - Phụng.

Người Hoa ở Singapore luôn tin rằng sư tử mang lại sự may mắn thì lại có câu chuyện khác về con Lân cua nước mình. Truyền thuyết kể rằng có một loài vật khổng lồ, có tên gọi là Nien, chuyên phá phách ruộng đồng, mùa màng và vật nuôi của người nông dân mỗi năm vào đêm giao thừa. Để ngăn chặn sự tàn phá của con vật này, dân làng đã cùng nhau sử dụng tre và giấy để tạo ra những bù nhìn trông giống một loài vật đáng sợ và điều khiển chúng cử động giữa những tiếng trống lớn được đánh liên hồi với mục đích dọa con vật khổng lồ Nien.

Kế hoạch mưu trí đó đã thành công và từ đấy trở về sau, múa lân diễn ra hàng năm để đánh dấu sự kiện này.

Kiểu múa cổ nhất là múa kỳ lân. Đầu kỳ lân có 3 dạng chính: miêu hình, hổ hình và hổ báo hình. Độ to nhỏ của đầu lân và mình lân tuỳ theo kích thước của người múa lân. Còn quy mô thiết kế, chất liệu, thẩm mỹ thì phụ thuộc vào khả năng tài chính của những người tổ chức.

Lân mang nhiều sắc mặt: Trắng, vàng, đỏ, xanh, đen. Ba đầu lân được ưa chuộng nhất là trắng, đỏ và đen. Ba đầu lân thường múa chung với nhau, tượng trưng cho “Ðào viên kết nghĩa” là Lân mặt vàng, râu trắng (Lưu Bị), Lân mặt đỏ râu đen (Quan Vân Trường) và lân mặt đen, râu đen (Trương Phi).
Trong quá trình biểu diễn múa lân, tiếng trống giữ vai trò chủ đạo. Khi lân múa: nhịp trống nhanh, lân quỳ: nhịp trống chậm lại, lân ngủ: nhịp trống thưa và nhẹ, lân thức dậy: nhịp trống rộn ràng, lân vượt chướng ngại hay ngoạm cờ, ngoạm tiền vào miệng: tiếng trống nhanh, mạnh, liên hồi... Ông địa có vai trò hết sức quan trọng và dễ gây ấn tượng với những động tác như địa chào, địa làm hề, địa dắt lân...


Múa lân mừng năm mới, với các bài múa mang ý nghĩa cầu chúc an khang thịnh vượng như Kim ngân sư chúc thọ, Lân hái cỏ linh chi, Lân ngậm cá chép vàng... Xưa kia, lân chỉ múa trên mặt đất, ngày nay lân còn múa trên các giàn sắt cao với nhiều động tác cực kỳ ngoạn mục. Từ múa lân, nhiều nơi còn tạo dựng thành múa sư tử, múa rồng.





Chủ Nhật, 6 tháng 12, 2015

Những điều thú vị về lân sư rồng Chợ Lớn


Một trong những cái tạo nên độ oai dũng cho lân - sư - rồng chính là phần họa tiết trên đầu. Trước năm 1975, phần đầu lân - sư hoặc rồng thường được nhập từ Đài Loan về Việt Nam. Mãi sau khi đất nước thống nhất, đầu lân - sư - rồng mới được làm tại Việt Nam.


Lân - sư - rồng "đặc chủng" là loại hàng cao cấp, dành cho các đội chuyên nghiệp múa có biểu diễn võ thuật. Một đầu lân, sư nặng từ 3kg đến 6kg và một đầu rồng có thể nặng từ 3kg đến 20kg. Thời gian hoàn tất cũng phải hơn một tuần đối với đầu lân - sư, và hơn nửa tháng đối với một đầu rồng.

Nếu như phần râu, lông mi, lông mày... của lân - sư - rồng "hàng chợ" được làm bằng sợi cước, lông dê, lông thỏ, lông nhân tạo...; thì ở loại hàng cao cấp này, thường được làm bằng lông cừu nhập từ nước ngoài.

Có khi lân - sư - rồng "đặc chủng" được trang trí thêm dàn đèn điện tử chớp tắt. Ở một đầu lân - sư được gắn từ 200 - 800 bóng đèn; còn ở rồng phải cần trên 4.000 bóng đèn cho toàn thân.

Võ sư Lưu Kiếm Xương nói cái thời lân - sư - rồng mới bắt đầu phát triển ở Sài Gòn, trong làng có những quy tắc không thành văn, bất di bất dịch. Đẳng cấp lân được thể hiện thông qua màu sắc của râu: râu đen, râu mè (vừa đen vừa bạc) và râu bạc.

Với những con lân đeo râu đen, đoàn lân được thành lập chưa đến 10 năm, khi gặp lân râu mè (đoàn lân được thành lập gần 30 năm), phải cúi chào và nhường đường. Cái tục ấy đối với lân râu bạc cũng thế. Ít khi, với những con lân râu đen ngổ ngáo, gặp lân râu mè hay râu bạc, sau tiếng cheng và trống chào mà không tránh đường.

Chỉ cần lân râu mè hay râu bạc đá râu nhắc nhở, chưa phải đến độ "chạm đầu lân", lân râu đen ngay lập tức hiểu phận hậu bối của mình. Bởi đơn giản, những con lân râu bạc thường được điều khiển bởi các cao thủ võ công dày dạn kinh nghiệm. Lân râu đen khó có khả năng làm đối thủ khi xảy ra sự không hay.

Có chi tiết mà võ sư Lưu Kiếm Xương kể rất thú vị, là chuyện lân leo cột, hay gọi là "Cao không hái lộc". Thì ra nguồn gốc của tiết mục này xuất phát từ Việt Nam. Thời đó, để cho tiết mục múa lân thêm hấp dẫn các đoàn lân - sư - rồng ở khu Chợ Lớn, sáng tạo thêm trò leo cây cao để lấy tiền thưởng từ gia chủ.

Thân cây thời đó thường là loại tre già, cao ngất ngưởng. Một môn sinh mang đầu lân, sư hoặc rồng leo lên đỉnh hái "lộc", thường là tiền. Từ đó, "Cao không hái lộc” trở thành tiết mục được yêu thích ở nhiều nước thuộc vùng Á Đông, và thường được các đoàn lân - sư - rồng biểu diễn.

Một trong những tiết mục được ưa thích của múa lân - sư - rồng kế tiếp là màn biểu diễn Mai Hoa Thung. Theo truyền thuyết, để phân định thứ bậc trong giang hồ, mỗi năm cứ độ xuân về, các bậc cao thủ trong võ lâm hẹn nhau đến Mai Hoa Thung tranh tài cao thấp.

Đây là một rừng mai được cưa cành chỉ còn trơ lại gốc. Người đấu phải di chuyển từ gốc mai này sang gốc mai khác, chân không được chạm đất, nếu chạm đất hoặc ngã xuống thì coi như thua.

Những cuộc tỉ thí ở Mai Hoa Thung được gọi là "thập tử nhất sinh". Ngày nay, người ta mượn các chiếc cột từ thấp đến cao tượng trưng cho các gốc mai để các con lân, sư tử đứng tấn lúc biểu diễn.

Cứ thế, múa lân - sư - rồng đi dần vào tiềm thức của người Việt bao giờ chẳng rõ. Cái tiếng "tùng… tùng... cắc..." mỗi khi năm hết tết đến, luôn gợi ra sự háo hức, nôn nao khó tả trong lòng mỗi người.

Ngày ấy, lân - sư - rồng được điểm trang dưới chân màu đỏ quyến rũ của xác pháo, nay cái màu quyến rũ ấy đã không còn nữa. Nhưng, không vì thế mà lân - sư - rồng mất đi cái nét tâm linh độc đáo qua từng nét hỉ, nộ, ái, ố của chính mình - những nét hỉ nộ đời thường

Thứ Năm, 3 tháng 12, 2015

CLB Lân Sư Rồng Quận 5 và nhưng điều cần biết


Qua 25 năm hoạt động sôi nổi, CLB Lân Sư Rồng Q5 có thể tự hào là một trong các CLB Lân Sư Rồng có quy mô lớn nhất cả nước và tự tin trên đường phát triển hướng đến những mục tiêu quốc tế ở các giải thi đấu Đông Nam Á và cao hơn. Ban đầu chỉ có từ vài đoàn Lân Sư Rồng để phục vụ quần chúng trong các dịp khai trương, phục vụ tết cổ truyền trong quận, đến nay CLB đã quy tụ được 16 đoàn Lân Sư Rồng, mỗi đoàn đều đủ tiêu chuẩn thi đấu, biểu diễn, hằng ngày đều chuyên cần tập luyện cho VĐV ở các lứa tuổi và sẵn sàng phục vụ cho quần chúng trong cũng như ngoài thành phố.



Hiện nay, CLB lân sư rồng hiện nay có số lượng hơn 400 hội viên đang sinh hoạt tại 16 đoàn LSR thuộc quận 5.
Câu lạc bộ thường xuyên biểu diễn phục vụ trong các hoạt động văn hóa, các lễ hội dân gian, truyền thống, các chương trình gây quỹ từ thiện, lễ khai trương động thổ… trên địa bàn quận 5 và các tỉnh Bình Dương, An Giang, Tây Ninh, Đà Nẵng, Hội An… CLB cũng là lực lựợng nòng cốt trong các lễ hội văn hóa được tổ chức hàng năm tại quận 5.


Với kết quả họat động, câu lạc bộ Lân Sư Rồng đã vinh dự được nhận nhiều kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp Văn hoá”, 2 bằng khen của Bộ VH –TT, 5 bằng khen của Ủy ban Nhân dân Tp HCM, Sở VHTT TP HCM, và nhiều giấy khen của Ủy ban nhân dân quận 5, và các cơ quan ban ngành quận 5 và thành phố; đạt nhiều giải cao trong qua các đợt liên hoan lân sư rồng thành phố.


Bên cạnh đó, một số đoàn trong CLB tham gia họat động biểu diễn, liên hoan, thi đấu trong và ngoài nước đã đạt được nhiều thành tích cao tại Genting Malaysia , Đại hội thể thao châu Á trong nhà, thi đấu múa lân sư rồng khu vực Châu Á tại Ma Cao, Thượng Hải ….và xác lập nhiều kỷ lục Việt Nam trong bộ môn lân sư rồng.


Năm 2009, Đoàn Nhơn Nghĩa đường đạt Huy chương Bạc Lân tốc độ tại Giải vô địch LSR Thế giới tại Thượng Hải; Ông Lưu Kiếm Xương - Trưởng đoàn LSR Nhơn Nghĩa Đường được nhận danh hiệu Nghệ nhân Dân gian và Kỷ niệm chương Vì sự nghiệp Văn nghệ Dân gian VN.
Hiện nay, CLB lân sư rồng hiện nay có hơn 400 hội viên đang sinh hoạt tại 16 đoàn LSR thuộc quận 5, gồm : 

1. Đoàn LSR Nhơn Nghĩa , 
2. Đoàn múa rồng Kim Long 
3. Đoàn LSR Đông Phương, 
4. Đoàn LSR Tinh Anh, 
5. Đoàn LSR Tinh Nghĩa, 
6. Đoàn LSR Tâm Hoa, 
7. Đoàn LSR Thắng Nghĩa, 
8. Đoàn LSR Thanh Liên, 
9. Đoàn LSR Minh Hào, 
10. Đoàn LSR Liên Hữu, 
11. Đoàn LSR Quốc Oai, 
12. Đoàn LSR Hải Anh, 
13. Đoàn LSR Hùng Dũng, 
14. Đoàn LSR Quần Nghĩa, 
15. Đoàn LSR Thống Nhất
16. Đoàn LSR Hào Quang

- Thời gian sinh hoạt : 
Câu lạc bộ Lân sư rồng quận 5 sinh hoạt thường xuyên vào ngày 15 hàng tháng tại Trung tâm Văn hóa quận 5
- Thành viên Ban Chủ nhiệm :
1. Lưu Kiếm Xương - Trưởng đoàn LSR Nhơn Nghĩa Đường - Chủ nhiệm
Số Điện thoại di động : 0903.681.312
2. Hồ Thanh Tuấn – Trưởng đoàn Rồng Kim Long (Phước Kiến) - Phó CN
Số Điện thoại di động : 0903.907.320
3. Hà Văn Ngàn – Trưởng đoàn LSR Tâm Hoa Đường - Phó CN
Số Điện thoại di động : 0918.166.526
4. Lâm Chang – Trưởng đoàn LSR Đông Phương - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0918.479.661
5. Triệu Dĩ Tài – Trưởng đoàn LSR Tinh Anh Đường - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0909.169.338
6. Lâm Hưng – Trưởng đoàn LSR Liên hữu Đường - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0936.888.263
7. Huỳnh Tô Nam– Trưởng đoàn LSR Quốc Oai Đường - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0913.905.167
8. Huỳnh Tô– Trưởng đoàn LSR Thắng Nghĩa Đường - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0908.285.338
9. Trần Cây– Trưởng đoàn LSR Thanh Liên - Uỷ viên
10. Nguyễn Kim Chi – Trưởng đoàn LSR Hải Anh - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0908.008.468
11. Trần Minh – Trưởng đoàn LSR Tinh Nghĩa - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0983.998.823
12. Phù Châu Tử – Trưởng đoàn LSR Minh Hào Đường - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0903.309.248
13. Hà Nhuận Hương - Trưởng đoàn LSR Hùng Dũng Đường - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0903.661.125
14. Tô Thiếu Kiệt - Trưởng đoàn LSR Thống Nhất - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0902.780.938
15. Vương Chí Diệu - Trưởng đoàn LSR Quần Nghĩa Đường - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0903.833.490
16. Tăng Kỷ Quang - Trưởng đoàn LSR Hào Quang Đường - Uỷ viên
Số Điện thoại di động : 0908.738.038

Khai quang điểm nhãn lân sư rồng là gì ?

Cuối năm rồi ! Đây cũng là thời gian mà các đoàn lân lớn nhỏ ráo riết chuẩn bị để làm lễ Khai quang điểm nhãn, ra mắt "dàn đồ mới" để phục vụ cho tết nguyên đán và xuyên suốt cả năm...




1 - Thế Nào Là Khai Quan Điểm Nhãn :

Việc này lấy từ Điển Tích Vẽ Rồng Điểm Nhãn của Trung Quốc:" Lương Võ Đế sùng mộ việc trang hoàng Chùa Phật, nên thường sai Tăng Dao họa nơi các Chùa; Chùa An Lạc ở nơi Kim Lăng có vẽ 4 con rồng trắng song không có vẽ mắt. Tăng Dao thường bảo nếu chấm vẽ mắt rồng ( Điểm Nhãn ) thì nó sẽ bay đi. Người ta cố nài chấm vẽ mắt. Trong chốc lát, sấm sét nổi lên phá vỡ bức tường, 2 con rồng cỡi mây bay lên trời, còn 2 con chưa vẽ mắt vẫn ở chỗ cũ " (Theo Lịch Đại Danh Họa Ký Đời Lương ). Do đó, trong quảng đại quần chúng mới ứng dụng Điển Tích này trước khi bắt đầu Lễ Hội Múa Lân Sư Rồng: Trước khi " Khai Trương " 1 con Lân mới, họ phải làm lễ " Khai Quang Điểm Tinh " tức là " Điểm Mắt Cho Lân " ( Khi chế tạo đầu Lân, các nghệ nhân bao giờ cũng chừa lại 2 con mắt ). Lân sau khi hoàn thành tại cơ sở sản xuất, thì phải tới Chùa hoặc trước bàn thờ Sư Tổ để làm lễ " Tinh Điểm Khai Quang " trước khi đem biểu diễn. Sau khi lựa ngày tốt, các chú Lân-Rồng sẽ thực hiện Nghi Thức " Khai Quang Điểm Nhãn " với 1 dấu chấm CHÂU SA vào Giữa Trán hoặc Lưỡi để chính thức hoạt động. Cúng Tổ và điểm mắt rồi thì Lân-Rồng mới " sống dậy " và múa được; Khi Lân-Rồng đã cũ, thì người ta đốt cháy nó để " trả lại cho Trời "...Như vậy việc " Điểm Nhãn " là như thế .

2 - Nghi Lễ Ngày Khai Quan Điểm Nhãn

Phần 1 : Chuẩn Bị .

* Lựa Ngày Lành Tháng Tốt .
- Lên chùa hoặc xem bói hoặc xem lịch lựa ngày tốt để khai quan Điểm Nhãn .
* Chuẩn bị đồ cúng .
- Thường thì tùy đoàn nhưng đa số là 1 gà - 1 vịt - 1 heo quay - quýt - nâm ngũ quả - Bánh bao có hình chữ hỷ .
- Mua châu sa - 1 chén sạch chưa qua sử dụng - 2 cọ lông trắng chưa qua sử dụng nữa chai rượu trắng ( dạng chai C2)

# Lưu ý :
- Với một số đoàn lân mới khai quan lần đầu nên chuẩn bị sẵng nhiều bao lì xì mỗi bao bỏ khoản 5 hay 10k gì đó , lì xì cho lính lúc thấp nhan cúng tổ để lấy hên . ( năm đầu làm vậy còn mấy năm sau thì miễn ) .
- Mua nhiều quýt tí , có gì tối khai quan bỏ 2 trái quýt và 1 bao lì xì vào trong 1 bao ni lông tặng người khai quan để lấy hên .

Phần 2 : Sáng Ngày Khai Quan Điểm Nhãn .

* Tại Gia :
- Trưng bàn mân quả đồ cúng .
- Trưởng đoàn và ban quản trị thấp nhan đến đồ đệ thấp nhan .
- Lân sư rồng vào lạy bàn thờ rồi ra múa gì đó và đi diễu hành 1 đoạn đường cho khu vực đó biết là năm nay mình sẽ hoạt động .

* Đến Chùa :
- Thường thì các đoàn lân đến của người quảng đông thì đến chùa Thiên Hậu Và Có đoàn cũng qua chùa Ông Nghĩa An cúng .
- Vào chùa biểu diễn tí xíu rồi vào bên trong chánh điện mua lệnh tiễn gắn lên sừng con lân và mua bùa may mắn dán vào bên trong ( có đoàn dán bên ngoài con lân sư rồng ) .
- Cúng xong nếu bạn có nhà tài trợ thì có thể thông báo nhà tài trợ và đến đó biểu diễn .
- Xong rồi thì trưa về cho lính ăn trưa .








Phần 3 : Đêm Khai Quan Điểm Nhãn .

- Đón khách là một điều quan trọng . Dàn lính đứng đón khác có nghinh chỉnh và nồng nhiệt không rất quan trọng vì dàn lính đó là bộ mặt của trưởng đoàn .
- Lấy cái chén mới ra , bỏ 1 ít châu sa và pha một 1/2 lượng rượu trắng đã chuẩn bị và để hai cây cọ và chén châu sa .
- Khai quan điểm nhãn mời những vị đại diện mà bạn đã sắp xếp từ đầu .


* Cách thức khai quan .
Thường thì thứ tự khai quan là Trán - Mắt - Miệng - Lỗ Tai - Từ đầu chấm đến đuôi .
- Xong phần khai quan bạn tặng người đại diện bao đựng quýt và lì xì .
Xong phần khai quan tùy nhà hàng rộng hay chật để bạn sắp xếp chương trình biểu diễn .
- Tiễn khách .

Tương đối là như vậy thôi , bài viết này chủ yếu dành cho các đoàn lân mới mở xem học hỏi vì có một số đoàn lân có tục lệ riêng mình không kể chi tiết trong này .